2026.09.12 · Унших хугацаа ~7 минут

Энэ долоо хоногийн Монголын спортын хамгийн сонирхолтой хөдөлгөөнүүдийн зарим нь талбай дээр бус, багийн нэр, ивээн тэтгэгч, брэндийн байршуулалт, арилжааны эрх дээр өрнөж байна.

“Хасын Хүлэгүүд” болон ХасБанкны 22 жилийн хамтын ажиллагаа дууссан. Багийг “Өмнөговийн Хүлэгүүд” нэрээр өрсөлдөнө гэсэн мэдээлэл гарсан ч багийн зүгээс шинэ нэрийг одоогоор албан ёсоор батлаагүй байна. Үүний зэрэгцээ “Завхан Бродерс” шинэ улиралд шинэ нэр, шинэ дүр төрх рүү шилжих бэлтгэл хийж байна.

Олон улсын зах зээл дээр ч ижил логик үйлчилж байна. Ла Лига дамжуулалтын эрхийн үнэ цэнээ хууль бус түгээлтээс хамгаалж, Ливерпүүл өмсгөлийн үндсэн ивээн тэтгэгчийн эрхээ дахин өндөр үнэлгээгээр борлуулж, HYROX стандарчилсан тэмцээний форматаа хэдэн зуун сая еврогийн үнэлгээтэй бизнес болгон өсгөжээ.

Гол асуулт: спортын байгууллага өөрийн нэр, эрх, контент, үзэгч, өгөгдлөөс ямар хэсгийг өөрөө эзэмшиж үлдэх вэ?

Хүлэгүүд болон Бродерсийн эргэн тойрон дахь өөрчлөлтүүд клубын нэр, ерөнхий ивээн тэтгэгчийн эрх, орон нутгийн харьяалал, брэндийн түүхийг хэрхэн үнэлэх вэ гэсэн илүү том асуудлыг гаргаж ирж байна.

Ла Лига хууль бус дамжуулалттай системтэй тэмцэж, Формула 1 урт хугацааны түгээлтийн гэрээнд үндсэн уралдаанаас гадна дагалдах цуврал, анализ, тусгай контентоо багтааж байна.

Эрхийн үнэ цэнэ гэдэг зөвхөн гэрээний мөнгөн дүн биш. Хамрах хүрээ, хамгаалалт, контентын эзэмшил, үзэгчийн өгөгдөл мөн.

HYROX нэг удаагийн тэмцээн зохион байгуулах бус, дэлхийн хаана ч ижил нөхцөлөөр давтагдах форматыг бий болгосноор хурдтай өсөв.

Монголын “Алтан цом” ч үндэсний бөхийг компанид суурилсан багийн тэмцээн болгон хөгжүүлж байгаагаараа ижил чиглэлийн сонирхолтой жишээ болж байна.

Испанийн Ла Лига болон Canal+ Европ, Сахарын өмнөд Африк, Хаити зэрэг нийт 50 орчим улсын зах зээлд хууль бус спортын дамжуулалтын эсрэг хамтран ажиллахаар тохиролцлоо.

Хоёр байгууллага технологи, мөрдөн шалгах ажиллагаа, мэдээлэл солилцоо болон бодлогын түвшний хамтын ажиллагааг хэрэгжүүлэхээр болсон байна.

Ла Лигагийн 2024–2025 оны улирлын дүрс, дамжуулалтын орлого 5.2 хувиар буурч 1.43 тэрбум еврод хүрсэн бол арилжааны орлого 1.58 тэрбум евро болж, дамжуулалтын орлогоос давжээ.

Яагаад чухал вэ?

Спортын бизнес зөвхөн телевизийн эрхийн орлогоос хамаардаг загвараас аажмаар холдож байна. Ивээн тэтгэлэг, лиценз, контент, өгөгдөл, үзэгчтэй шууд харилцах суваг улам үнэ цэнтэй болж байна.

Монголд хэрэгжүүлэх санаа

Лиг, холбоод дамжуулалтын гэрээнд зөвхөн үндсэн тоглолтын эрх бус, бичлэгийн архив, онцлох мөч, олон нийтийн сүлжээний богино контент, дахин дамжуулах эрх, үзэгчийн өгөгдлийн эзэмшлийг тусад нь тодорхойлох шаардлагатай.

Эх сурвалж: Reuters, 2026.09.11

Ливерпүүл хөлбөмбөгийн клуб 2027 оны зургаадугаар сарын 1-нээс Turkish Airlines компанитай таван жилийн хугацаатай үндсэн ивээн тэтгэгчийн гэрээ хэрэгжүүлэхээр зарлалаа.

Ингэснээр Standard Chartered банктай 17 жил үргэлжилсэн өмсгөлийн үндсэн ивээн тэтгэгчийн хамтын ажиллагаа өндөрлөнө.

Гэрээний мөнгөн дүнг албан ёсоор зарлаагүй ч Reuters-ийн мэдээлснээр нийт үнэлгээ нь 300 сая фунт стерлингээс давж магадгүй байна.

Яагаад чухал вэ?

Урт хугацааны ивээн тэтгэгчтэй байсан нь клубын арилжааны эрхийг байнга нэг үнээр хадгална гэсэн үг биш. Клубын аудитори, олон улсын байр суурь, медиа хүртээмж өсөхийн хэрээр ивээн тэтгэгчийн эрхийн үнэ дахин өсдөг.

Монголд хэрэгжүүлэх санаа

Урт хугацааны ивээн тэтгэх гэрээнд тодорхой хугацаанд үнэ дахин үнэлэх нөхцөл, аудитори өссөн тохиолдлын нэмэлт төлбөр, шинээр бий болсон арилжааны эрхийг тусад нь үнэлэх механизм оруулах боломжтой.

Эх сурвалж: Reuters, 2026.09.08

HYROX фитнесийн тэмцээний үүсгэн байгуулагчид L Catterton тэргүүтэй хөрөнгө оруулагчдын дэмжлэгтэйгээр компанийн олонхийн эзэмшлээ Infront Sports & Media компаниас буцаан авлаа.

Хэлцлийн нөхцөлийг албан ёсоор зарлаагүй боловч хэвлэлүүд HYROX-ийг ойролцоогоор 600 сая еврогоор үнэлсэн гэж мэдээлжээ.

2025–2026 оны улиралд HYROX-ийн тэмцээнүүдэд ойролцоогоор 1.4 сая хүн оролцож, 1.5 сая үзэгч татсан бөгөөд дэлхийн 30 гаруй улсад үйл ажиллагаа явуулж байна.

Яагаад чухал вэ?

HYROX-ийн гол актив нь нэг удаагийн тэмцээн биш.

Түүний үнэ цэнэ нь:

давтагдах дүрэм, нэг стандарт, дэлхийн чансаа, брэнд, оролцогчийн өгөгдөл, дасгалын төвүүдийн сүлжээ, олон улсад өргөжүүлэх боломж зэрэгт оршиж байна.

Монголд хэрэгжүүлэх санаа

UNC, олон нийтийн оролцоонд тулгуурласан спортын арга хэмжээ, үндэсний спортын цувралуудыг “жил бүр зохион байгуулдаг арга хэмжээ” бус, аймаг, хот, бусад зах зээлд давтан хэрэгжүүлэх боломжтой оюуны өмч болгон хөгжүүлэх боломжтой.

Эх сурвалж: Reuters, 2026.09.09–10

Формула 1 болон DAZN Испани, Андорра, Португал дахь дамжуулалтын хамтын ажиллагаагаа 2030 оны эцэс хүртэл сунгалаа.

Гэрээнд Формула 1-ийн бүх бэлтгэл, гарааны байр тогтоох уралдаан, спринт уралдаан, Гран Пригаас гадна Формула 2, Формула 3, F1 Academy болон Porsche Supercup багтжээ.

Яагаад чухал вэ?

Нэг том спортын өмчийн үнэ цэнийг зөвхөн үндсэн тэмцээнээр хэмжихгүй байна. Дагалдах тэмцээн, анализ, тусгай контент, архив, тайзны арын бүтээлүүд бүгд нэг арилжааны багц болж байна.

Монголд хэрэгжүүлэх санаа

Үндэсний лигүүд үндсэн тоглолтоос гадна хөгжлийн лиг, бүх оддын тоглолт, сугалаа, шагнал гардуулах ёслол, тайзны арын контент, архив зэргийг нэгтгэсэн дамжуулалтын багц бий болгох боломжтой.

Эх сурвалж: Formula 1, 2026.09.08

Carlyle, Bain, Oaktree болон Nextalia зэрэг хөрөнгө оруулагчид Италийн Сери А-гийн олон улсын дамжуулалтын эрх, ивээн тэтгэлэг болон бооцоотой холбоотой бизнесийг хариуцах шинэ нэгжийн 10–20 хувийг худалдан авах санал бэлтгэсэн байна.

Шинэ нэгжийг ойролцоогоор 3–4 тэрбум еврогоор үнэлэх хувилбар яригдаж байгааг Reuters мэдээлжээ.

Яагаад чухал вэ?

Лигийн арилжааны эрхийг өдөр тутмын үйл ажиллагааны төсөвтэй хольж харах бус, тусдаа үнэлэгдэх хөрөнгө болгон бүтэцжүүлэх боломжтойг харуулж байна.

СПОК-ийн анхаарах дохио

Спортын өмч бүр дээр үйл ажиллагаа явуулдаг байгууллага болон арилжааны эрх, оюуны өмчийг эзэмшдэг бүтэц заавал нэг байх шаардлагагүй.

Гэхдээ эзэмшил, хориг тавих эрх, хугацаа, гарах нөхцөл, стратегийн шийдвэрийн эрхийг урьдчилан хамгаалах шаардлагатай.

Эх сурвалж: Reuters, 2026.09.02

Хөнгөн атлетикийн шилдэг тамирчид уламжлалт ивээн тэтгэлгээс гадна олон нийтийн сүлжээ, хувийн бүтээгдэхүүн, контентын бизнес ашиглан орлогоо төрөлжүүлж байна.

Reuters-ийн мэдээлэлд Noah Lyles цуглуулгын картын бүтээгдэхүүн гаргасан бол бусад тамирчид кофе, телевиз, кино, буяны төсөл зэрэг чиглэлээр өөрсдийн брэндийг өргөжүүлж буйг онцолжээ.

Яагаад чухал вэ?

Тамирчны арилжааны үнэ цэнэ зөвхөн талбай дээрх амжилтаар хэмжигдэхээ больж байна.

Аудитори, өөрийн контент, түүх өгүүлэх чадвар, хувийн брэнд нь бие даасан актив болж байна.

Монголд хэрэгжүүлэх санаа

Клуб болон лигийн тоглогчийн гэрээнд дүр төрхийн эрх, ивээн тэтгэгчийн арга хэмжээнд оролцох үүрэг, олон нийтийн сүлжээний контент, хувийн ивээн тэтгэгчтэй харилцах нөхцөлийг тодорхой болгох шаардлагатай.

Эх сурвалж: Reuters, 2026.09.11

ХасБанк 2004 оноос Хүлэгүүд багийг дэмжиж, 22 жилийн турш хамтран ажилласан түншлэл 2026 оны улирлын дараа өндөрлөжээ.

UBN “Хүлэгүүд” баг “Өмнөговийн Хүлэгүүд” нэрээр өрсөлдөхөөр болсон гэж мэдээлсэн. Гэвч үүний дараа багийн төлөөлөл Eguur.mn-д “Өмнөговийн Хүлэгүүд нэрээр өрсөлдөх асуудал албан ёсоор шийдэгдээгүй, шинэ ивээн тэтгэгчтэй гэрээ зурагдаагүй” гэж тодруулсан байна.

Баримт

ХасБанк болон Хүлэгүүдийн 22 жилийн хамтын ажиллагаа дууссан.

Харин “Өмнөговийн Хүлэгүүд” нэр одоогоор албан ёсоор батлагдсан баримт биш.

Яагаад чухал вэ?

22 жилийн нэршлийн ивээн тэтгэлэг Монголын спортын зах зээлд ховор кейс юм.

Ивээн тэтгэгч солигдох үед клубын нэр, лого, олон нийтийн сүлжээний хаяг, бараа бүтээгдэхүүн, статистикийн бүртгэл, олон улсын тэмцээний нэршил, түүхэн амжилтыг хэрхэн залгамжлуулах нь өөрөө удирдлагын асуудал болдог.

Монголд хэрэгжүүлэх санаа

Лиг клубүүдийн нэр болон ерөнхий ивээн тэтгэгч өөрчлөгдөх үед хэрэгжүүлэх брэнд шилжилтийн нэгдсэн журам бий болгох боломжтой.

Эх сурвалж: UBN, Eguur.mn, 2026.09

СПОК-ийн редакцад ирсэн мэдээллээр “Завхан Бродерс” баг шинэ улиралд “Sono Brothers” нэр, шинэ өнгө төрхөөр өрсөлдөхөөр ажиллаж байна.

Олон нийтэд нээлттэй эх сурвалжуудаар 2026 оны есдүгээр сарын 12-ны байдлаар шинэ нэрийг албан ёсоор зарласан мэдээлэл хараахан индексжээгүй байна.

Харин одоогийн нээлттэй бүртгэлүүдэд баг “Завхан Бродерс” нэрээр хэвээр байгаа бөгөөд баг өнгөрсөн улирлын дараа бүрэлдэхүүн, менежментийн томоохон өөрчлөлтүүд хийж эхэлсэн нь харагдаж байна.

Яагаад чухал вэ?

Багийн нэр солих нь зөвхөн лого өөрчлөх ажил биш.

Шинэ нэр нь:

брэндийн түүх, фэнүүдийн залгамж холбоо, ивээн тэтгэгчийн бүтэц, бараа бүтээгдэхүүн, олон нийтийн сүлжээ, статистик, клубын түүхэн амжилтын залгамж чанарт нөлөөлнө.

СПОК-ийн анхаарах дохио

Албан ёсны шинэ нэр олон нийтэд зарлагдмагц дараагийн дугаарт энэ өөрчлөлтийн арилжааны бүтэц, ивээн тэтгэгчийн эрх, брэндийн шилжилтийн логик-ийг тусад нь шинжлэх нь зүйтэй.

Эх сурвалж: СПОК-ийн редакцад ирсэн мэдээлэл; олон нийтэд нээлттэй бүртгэл — Msports, “Сагсан бөмбөг: Их спортын ертөнц”.

Монголын Үндэсний бөхийн холбоо 2026 оны есдүгээр сарын 11-нд “Алтан цом”-ын 2026–2027 оны улирлын багуудын нэгдсэн уулзалтыг зохион байгуулжээ.

Уулзалтаар шинэ улирлын дүрэм, зохион байгуулалт, өрсөлдөөний хэлбэрийг хэлэлцсэн бөгөөд өмнөх улирлын багуудын ойролцоогоор 60 хувь нь шинэ улиралд оролцохоо илэрхийлсэн байна.

Шинэ байгууллагуудыг тэмцээнд оролцуулах боломжийг мөн хэлэлцэж байгаа бөгөөд шинэ улирлын барилдааныг арваннэгдүгээр сард эхлүүлэхээр төлөвлөжээ.

Яагаад чухал вэ?

“Алтан цом” үндэсний бөхийг зөвхөн нэг бөхийн хувийн амжилтаар хэмжигддэг спортоос компанид суурилсан багийн спортын бүтээгдэхүүн болгон хувиргаж буй сонирхолтой туршилт болж байна.

Монголд хэрэгжүүлэх санаа

Дараагийн шатанд зөвхөн багийн ивээн тэтгэгчээс орлого олох бус:

улирлын тасалбар, багийн бараа бүтээгдэхүүн, байгууллагын зочлох үйлчилгээ, медиа эрх, тоглогч сонголт, статистик, хөгжөөн дэмжигчийн бүтээгдэхүүн зэрэг орлогын нэмэлт шугамууд бий болгох боломжтой.

Эх сурвалж: iSee.mn, 2026.09.11

Монгол Улсын Засгийн газар “БлэкРок Файнэншиал Маркетс Адвайзори” компанитай Харилцан ойлголцлын санамж бичиг байгууллаа.

Хамтын ажиллагааны хүрээнд төрийн өмчит компаниудын засаглал, үйл ажиллагааны үр ашиг, хөрөнгийн зах зээл, урт хугацааны хөрөнгө оруулалтын чиглэлээр хамтран ажиллах боломжийг судална.

Яагаад чухал вэ?

Монголын томоохон байгууллагуудад засаглал, активын удирдлага, хөрөнгийн өгөөж, хариуцлагын стандарт улам өндөр болох дохио өгч байна.

Спортод хамаарах нь

Томоохон спортын холбоо, лиг, аренын операторууд ч “жилийн төсөв” гэдэг логикоос гарч, актив, хөрөнгийн өгөөж, засаглал, хяналт, тайлагнал гэсэн хэлээр ажиллах шаардлага нэмэгдэнэ.

Эх сурвалж: Монгол Улсын Засгийн газар, 2026.09.09

Монгол Улсын Хөгжлийн банкны “DBM бонд”-ын эхний хэсгийн анхдагч зах зээлийн арилжаагаар нийт 100 тэрбум төгрөгийн нэг сая ширхэг өрийн хэрэгсэлд зургаан хөрөнгө оруулагчийн захиалга биелжээ.

Бондын жигнэсэн дундаж хүү 11.0 хувь болж тогтсон байна.

Яагаад чухал вэ?

Монголын хөрөнгийн зах зээл харьцангуй том хэмжээний өрийн санхүүжилтийг шингээх боломжтой байгааг харуулж байна.

Спортод хамаарах нь

Арена, сургалтын төв, спортын академи зэрэг урт хугацааны активыг зөвхөн ивээн тэтгэгчийн мөнгөн урсгалаар санхүүжүүлэх бус, ирээдүйд төслийн санхүүжилт, бонд, активд суурилсан өрийн бүтэц ашиглах боломжийг судлах шаардлагатай.

Эх сурвалж: Монголын хөрөнгийн бирж, 2026.09.09

2026 оны эхний найман сарын байдлаар Монгол Улсын нэгдсэн төсвийн тэнцвэржүүлсэн орлого 17.3 их наяд төгрөг, нийт зарлага 19.5 их наяд төгрөг, төсвийн алдагдал 2.2 их наяд төгрөг болжээ.

Төсвийн орлого төлөвлөснөөс 1.4 их наяд төгрөгөөр тасарсан тул Засгийн газар төсвийн тодотголыг Улсын Их Хуралд өргөн мэдүүлсэн байна.

Засгийн газар уул уурхай эдийн засгийг дэмжиж байгаа ч худалдаа, үйлчилгээний идэвх сул, аж ахуйн нэгжүүдийн ашиг орлого хумигдаж байгааг онцолжээ.

Яагаад чухал вэ?

Хувийн хэвшлийн ашиг орлого шахагдах нь ивээн тэтгэгч байгууллагуудын маркетингийн төсөв, тасалбарын худалдан авах чадвар, бизнесийн төлбөрийн сахилга батад нөлөөлнө.

СПОК-ийн анхаарах дохио

2026–2027 оны спортын төслүүд дээр зөвхөн гэрээ байгуулсан орлогоор амжилт хэмжихгүй.

Гэрээлсэн орлого → Нэхэмжилсэн орлого → Бодитоор орсон мөнгө

гэсэн шатлалаар хянаж, урьдчилгаа төлбөр болон төлбөрийн хугацааг хамгаалах шаардлагатай.

Эх сурвалж: Монгол Улсын Засгийн газар, 2026.09

Спортын байгууллагын хамгийн үнэ цэнтэй зүйл заавал арена, багийн бүрэлдэхүүн эсвэл нэг улирлын ивээн тэтгэгч биш.

Нэр.
Эрх.
Формат.
Контент.
Аудитори.
Өгөгдөл.

Эдгээрийг өөрөө эзэмшиж, хамгаалж, тогтвортой мөнгөжүүлж чадсан байгууллага л урт хугацаанд үнэ цэнтэй спортын институц болж чадна.

СПОК — Спортын мэдээнээс бизнесийн шийдвэр хүртэл.

Редакцын тэмдэглэл: Энэхүү №00 дугаар нь СПОК — Спортын менежментийн товхимлын анхны туршилтын дугаар болно. Санал, шүүмж, дараагийн дугаарт хөндөх сэдвээ энэ имэйлд шууд хариу бичиж илгээнэ үү.